Het ‘Westen’ en Afrika

We gaan Mali in en daar hebben we veel over gehoord of beter gezegd we zijn veel gewaarschuwd. Er zijn ons veel enge verhalen verteld over Mali dus we zijn op onze hoede. Helaas, blijkt achteraf.
Om  discussies in het heetst van de strijd te voorkomen hebben we afgesproken dat we aan de locals vragen of de te nemen route veilig is. En als één van ons drieën (aan Anda’s gedrag hadden we al een paar keer kunnen merken dat het niet helemaal goed zat, dus die tellen we ook) geen goed gevoel heeft keren we om.

We gaan de grens over en verlaten Senegal. Karin doet de exit en de Senegalese douaniers proberen haar te intimideren. Ze moet maar bij hun blijven want ze ziet er goed uit. Het lijkt een beetje ‘ouwe jongens krentebrood’ maar met de mitrailleurs in de hand beleef je dat toch anders. Vooral als je mee hebt gemaakt hoe snel een Senegalese beambte furieus kan worden met allerlei bedreigingen aan je adres, maar ook weer dat ze snel gekalmeerd zijn als je je portemonnee trekt. Maarja, één beambte omkopen is goedkoper dan een ploeg douaniers.

Onze eerste ervaring met Mali is aanstaande. Een opluchting, vooral als je Senegal gewend bent. Een lach, een luisterend oor, een advies, kortom aardig en behulpzaam. Campings kennen ze nauwelijks in Mali en hotels komen we ook erg weinig tegen. In de dorpjes waar we voedsel hebben gekocht bij kraampjes aan de weg  ‘voelde’ het allemaal goed. De Malinezen komen relaxed over en we durven het aan om te gaan wild kamperen. We vinden langs de weg een kleine zandafgraving en parkeren daar, vanaf de weg zijn we nauwelijks zichtbaar. We slapen heerlijk die nacht, niets aan de hand. Op die paar stemmen na in het donker dan die ons even op scherp zette. Toen we de volgende ochtend vertrokken zagen we een paar hutjes waar mensen wonen. Ah, dat waren die stemmen.

Bamako komt in zicht en in de voorsteden, chaos alom qua verkeer. We zijn een tijd niet in grote steden geweest en het is weer even wennen aan de drukte. En Bamako is een enorm grote stad. De wegen zijn erbarmelijk slecht, wat een gaten, mon dieu. Wonder boven wonder zien we geen botsingen of ongelukken en met mijn ervaring als wielrenner gaat het rijden in een peloton voertuigen me goed af. In Bamako gaan we naar de ‘Sleeping Camel’, een hotel met een tuintje waar je in kan bivakkeren. Hier komen meerdere overlanders, maar ook veel blanken uit Europa en Amerika. Het blijkt een hang-out te zijn voor UN-ers, diplomaten, NGO-ers en meer blank spul. Voor ons is het lang geleden dat we zoveel blanken hebben gezien, het zal Spanje geweest zijn op een enkele toeristisch uitje na.
We blijven een paar dagen op deze plek omdat ik een flinke ontstoken wond heb op m’n enkel die maar niet over gaat. De bacteriën in Afrika lijken hardnekkiger dan we gewend zijn in Nederland. Gelukkig hebben we antibiotica bij ons en dat helpt.

 

Het is vreemd om na weken Afrika in een ´blanke enclave´ te bivakkeren. Na een dag of twee valt het ons op dat niemand ons aanspreekt, we zeggen wel gewoon gedag en krijgen soms een knikje terug . En nu we dat weten zien we ook dat we niet bekeken worden. En dat terwijl we overduidelijk met de bus in de tuin staan. Dat zijn we niet gewend de laatste tijd, want overal waar we komen heb je in no-time volk om je heen en leuke gesprekken. Ook in de bar worden we niet aangesproken. De UN-ers  zitten bij elkaar, de NGO-ers ook. Er is geen interesse in ons, en dat is ook wel een keer fijn.
Maar het houdt ons toch bezig. We zien een verschil tussen de ‘invliegers/ingevlogenen’ en de overlanders. De invliegers zijn hier voor een (welzijns)project of voor het maken van een rondreis door de omgeving, de overlanders reizen.

Uiteindelijk worden we toch aangesproken, eerst door Dirk, een Nederlander die in Bamako de wijkagent aan het implementeren is voor de UN. Een missie die lastig is, volgens hemzelf, want de tijd is er nog niet rijp voor in Bamako. Veel wordt geregeld in de familie of met een religieuze ‘autoriteit’. Afspraken zijn niet te maken en lange termijn is twee dagen maximaal. Een vergadering over een week moet je ze elke dag aan herinneren tot op de dag van de vergadering zelf anders komt er niemand opdagen. Dirk vind het jammer dat ie een beetje voor de muziek uitloopt, maar dat was in Kosovo ook al zo.
En later worden we aangesproken door François,  een Belg die ook veldwerk doet voor de UN. Beide mannen vinden ons dapper dat we deze reis maken. Wat wij verstaan is dat ze het erg risicovol vinden. We schrikken er een beetje van en beginnen écht te twijfelen of we niet moeten omdraaien. Onafhankelijk van elkaar vertellen ze hoe gevaarlijk het in Mali is, de details laat ik maar buiten beschouwing. Op de weg naar Bamako hebben we geen enkele situatie meegemaakt dat we dachten dat we in gevaar waren. De mensen waren aardig en zwaaiden. We werden niet agressief bekeken of benaderd. We leggen ons issue voor aan wat locals en die vertellen dat onze route compleet veilig is en dat pas veel hoger in het noorden het onrustig is.

Als mijn voet weer in orde is en de ontsteking aan het genezen is zetten we de trip voort. We brengen nog een nacht door bij een ‘eco-park’. We worden op onze wenken bediend, biertjes worden naar de camper gebracht, water, een tafel met 2 stoelen en ´s avonds wordt het eten gebracht en… heel romantisch, een kaars voor wat verlichting.

 

De avond erna, de laatste overnachting in Mali, slapen we op de parkeerplaats van een hotel. Daar komen we midden in een delegatie van de vrouwelijke minister van Landbouw terecht. Ze maken met de hele club een tour door de regio om de mogelijkheden voor de landbouw verder te onderzoeken. Een van de chauffeurs van de delegatie, met de prachtige naam Mamady Camara, komt naar ons toe en vraagt naar Anda. Hij heeft zelf ook een hond zegt hij. Hij vraagt of hij een foto van ons mag maken met Anda. Dat mag natuurlijk. Daarna praten we over de situatie in Mali. In het noorden is het vreselijk zegt hij. Zijn schoonmoeder woont er nog en wil er niet weg. Er zijn al meer dan 100 scholen gesloten door de conservatieve Islamitische groeperingen daar. En ook het toerisme ligt volledig op z´n gat. Vrienden van hem die in de toeristische sector werkten zijn hun baan kwijt en moeten hun huis verkopen. En het ligt niet aan het geloof of aan religie zegt hij. De mensen die dit doen geloven niet werkelijk in god ook al zeggen ze van wel. Ik geloof in god, ik ben Moslim, maar ik zou nooit scholen sluiten of het leven van andere mensen moeilijk maken, zegt hij met vuur. Dat is niet waar het geloof over gaat. We merken dat het hem duidelijk raakt en het is ook moeilijk te begrijpen waarom mensen, andere mensen zo zouden moeten onderdrukken. Hopelijk komt het eens weer goed met het prachtige Mali en zijn zachtaardige bevolking.

Op onze laatste dag in Mali komen we als uitsmijter vlak voor de grens met Burkina Fasso nog een prachtige waterval tegen. Via een offroad weggetje rijden we erheen. Het is er rustig. Af en toe komen er Malinezen langs om ook even te genieten van het water en de verkoeling. We blijven een paar uurtjes op deze plek. Lunchen en badderen wat en rijden dan verder richting Burkina Fasso. We verlaten Mali met een positief gevoel. Ook hier hele aardige mensen. Het is écht jammer dat we toch telkens op onze hoede waren, dat heeft het genieten wel een beetje in de weg gezeten.

 

Onze les van dit land is dat er verschillen zijn in opvatting over veiligheid tussen, cru gezegd, de ingevlogenen en de locals. We hebben geen ingevlogene ontmoet die onze reis aanraadde. En dat is jammer. Vooral als je weet dat UN-ers, diplomaten en NGO-ers worden geraadpleegd door bijvoorbeeld Buitenlandse Zaken en media om vervolgens hier beleid of nieuws van te maken. En dat is natuurlijk geen groene vlag voor toerisme, en tegelijkertijd vinden ze dat er hulp nodig is vanuit het westen. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat deze industrie zichzelf zo in stand houdt.

Natuurlijk is het handig om een organisatie als een UN of gerenommeerde NGO achter je te hebben staan. Dirk vertelde dat hij met zijn partner naar Senegal was geweest voor vakantie en dat ie er flauw van werd om telkens staande gehouden te worden bij roadblocks, hoogstwaarschijnlijk (lees uiteraard) omdat hij blank is en dus geld heeft. Karin en ik doen dan heel vriendelijk en enthousiast bij roadblocks, we geven een hand en vertellen hoe mooi het is hier en dat de mensen zo aardig zijn en het mooie hiervan is dat we het ook echt menen. Uiteindelijk blijft het bij een vriendelijk praatje waar soms om een cadeau wordt gevraagd.
Dirk deed zijn ramen dicht en ging met zijn armen over elkaar stoïcijns vooruit kijken en dat is olie op het vuur voor een Senegalese soldaat. Net voor het moment dat de soldaat gaat ontploffen trekt Dirk zijn UN legimitatie en begint hij te vragen waarom hij moet betalen en dat hij de naam en de rang wil  van de soldaat. En dan druipt de soldaat natuurlijk af. Zo kan het natuurlijk ook. Bij ons gaat het anders, zowel bij de locals als bij Nederlandse ambassades in Afrika. Als wij een Nederlandse ambassade in Afrika mailen met vragen over het desbetreffende land krijgen we als advies dat er een grote kans is op onveilige situaties en dat er in delen van het land onrust heerst. Een antwoord op de vraag krijgen we niet. En dat gaat met meerdere ambassades zo.

En intussen genieten wij van prachtig Afrika met prachtige mensen!

kleinfruitverkoop23958844

3 gedachtes over “Het ‘Westen’ en Afrika

  1. Mooi verhaal! En helemaal waar ja, altijd maar dat gevaar benadrukken terwijl er zo veel moois te beleven valt. En natuurlijk zal het ooit misschien eens zo zijn dat het toch gevaarlijk was, maar dat gevaar is er overal. Vooral dus lekker blijven genieten van dit mooiste – wat ons betreft – continent op aarde!! En probeer toch wat onbevangen te blijven, dan geniet je het meeste. 😉

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s